Εντυπωσιακές είναι οι εικόνες από την ανασκαφή στην αρχαία Μίεζα, στο Νυμφαίο, που βρίσκεται σε απόσταση δύο χιλιομέτρων από τη Νάουσα, όπου σύμφωνα με τις ιστορικές πηγές, εκπαιδεύτηκε, τον 4ο αιώνα π.Χ, από τον Αριστοτέλη, ο Μέγας Αλέξανδρος και πολλοί ακόμη νέοι – παιδιά Μακεδόνων ευγενών, στην περίφημη Σχολή του μέγιστου φιλόσοφου της αρχαιότητας ο οποίος δίδαξε το μεγαλείο της κλασσικής Ελληνικής σκέψης και τα ιδανικά της Πλατωνικής φιλοσοφίας στον γιο του Βασιλέα της Μακεδονίας Φιλίππου Β’. Η συνάντηση αυτών των δύο μέγιστων προσωπικοτήτων του αρχαίου κόσμου, του δασκάλου Αριστοτέλη και του μαθητή Αλέξανδρου, στο Νυμφαίο της Μίεζας έμελλε να επηρεάσει καθοριστικά το μέλλον της ανθρωπότητας, και ολόκληρου του Δυτικού Πολιτισμού.
Στην σχολή του Αριστοτέλη, παρέμεινε ο Μέγας Αλέξανδρος για 2 περίπου χρόνια, μεταξύ 343 και 340 π.Χ., ενώ μετά μετακόμισε στην Πέλλα ως αντιβασιλέας μιας και ο πατέρας του Φίλιππος έλειπε στην Πέρινθο και το Βυζάντιο.
Ο χώρος που καταλαμβάνει το Νυμφαίο, δηλαδή το ιερό το αφιερωμένο στις Νύμφες, είναι ένα πολύ εντυπωσιακό φυσικό τοπίο, όπου τα αρχαία λείψανα – ο τοιχοβάτης μιας διώροφης στοάς με ιωνικούς κίονες σε σχήμα Π – συνδυαζόμενα με τρεις φυσικές σπηλιές που υπάρχουν εκεί, αποτελούν τον κύριο χώρο της σχολής. Η κάθετη επιφάνεια του βράχου, όπου φαίνονται οι οπές για τη στήριξη των δοκαριών της στέγης, αποτελούσε το πίσω μέρος της σκιερής στοάς, που χτίστηκε τότε (350 π.Χ. και μετά), όπου δίδασκε ο Αριστοτέλης «τον ηθικόν και πολιτικόν λόγον (Πλούταρχος VII, 668) στους νεαρούς βλαστούς των Μακεδόνων ευγενών. Το τοπίο όπου ο Δάσκαλος περιδιάβαζε με τους μαθητές του στα παρόχθια, γεμάτα από πυκνή βλάστηση μονοπάτια, ενώ γύρω τους ανάβλυζαν από τις πηγές και κυλούσαν ήρεμα δροσερά ρυάκια, συμπληρώνεται λίγο πιο πέρα με ένα ακόμη μεγαλύτερο σπήλαιο, με δύο λαξευμένες εισόδους, και σαφή λατρευτική χρήση.
Η Σχολή του Αριστοτέλους στην Αρχαία Μίεζα
Οι ανασκαφικές εργασίες στην περιοχή, ξεκίνησαν το 2024 σε μια έκταση περίπου 30 στρεμμάτων, με επικεφαλής την αρχαιολόγο Αγγελική Κοτταρίδη. Η αρχαιολογική σκαπάνη, έχει φέρει στο φως θαυμαστά ευρήματα που διηγούνται γλαφυρά των τρόπο λειτουργίας των Γυμνασίων, των σχολείων δηλαδή του αρχαίου κόσμου όπου οι νέοι ευγενείς διδάσκονταν μαθήματα και παράλληλα ασκούνταν σωματικά.
Η ανάρτηση της Αγγελικής Κοτταρίδη
«Το βασιλικό γυμνάσιο της Μίεζας, το εκπληκτικό εκπαιδευτικό ίδρυμα/οικοδομικό συγκρότημα που δημιούργησε ο Φίλιππος Β΄ για να διαμορφωθεί η πολιτική και πνευματική ηγεσία του μέλλοντος, ο τόπος όπου ο Αριστοτέλης δίδαξε τον Μεγαλέξανδρο και τους νεαρούς Μακεδόνες που έγιναν ηγέτες της Οικουμένης, έρχεται στο φως με προσοχή, κόπο και αφοσίωση… Τα ευρήματα ήδη ξεπερνούν τις προσδοκίες μας, τα νέα του άρχισαν ήδη να ταξιδεύουν στον κόσμο!…
Με τις φωτογραφίες μπορείτε να ταξιδέψετε στην καθημερινότητα της ανασκαφής μας, στα σχόλια θα βρείτε μερικά από τις πρόσφατες δημοσιογραφικές παρουσιάσεις και για όποιον ενδιαφέρεται για παραπάνω πληροφορίες από όσες δώσαμε ως τώρα με τα δελτία τύπου του ΥΠΠΟ το δικό μου επιστημονικό άρθρο με το οποίο τεκμηρίωσα την ταύτιση του χώρου με το βασιλικό γυμνάσιο και στάθηκε η αφετηρία για την έναρξη της συστηματικής ανασκαφής…
Εκτός από την αφεντιά μου στην ερευνητική ομάδα πεδίου συμμετέχουν οι αρχαιολόγοι Μαρία Παρζιάλη Maria Parziali και Δρ Τάσος Κακαμανούδης Tasos Kakamanoudis, ενώ στην ομάδα επιστημονικής μελέτης η Δρ Αναστασία Γεωργιάδου Anastasia Georgiadou και ο κ. Παναγιώτης Ιωσήφ Panagiotis Iossif.
Ο ομότιμος καθηγητής Γρηγόρης Τσόκας Γρηγόρης Τσόκας και η ομάδα του μας βοηθούν με τις γεωδιασκοπήσεις, για την συντήρηση στο πεδίο υπεύθυνη και πανταχού παρούσα είναι η συντηρήτρια Αγγελική Γεωργιάδου Aggeliki Georgiadou συνεπικουρούμενη από τον συντηρητή Στέργιο Πιτούλια.
Πολυτιμότατος συμπαραστάτης σε όλη την προσπάθεια ο Δήμαρχος Νάουσας Νίκος Κουτσογιάννης Nikos Koutsogiannis», σημειώνει η Αγγελική Κοτταρίδη ενημερώνοντας για την πορεία των εργασιών.
Η Μίεζα, ήταν σύμφωνα με τον αρχαίο μύθο, αδελφή και θυγατέρα ποτάμιων θεών. Ήταν χτισμένη ανάμεσα στις δύο βασιλικές πόλεις, τις Αιγές και την Πέλλα. Βασική ιστορική πηγή για την ταύτιση της Μίεζας με το το θρυλικό Γυμνάσιο όπου δίδαξε ο Αριστοτέλης αποτελούν τα γραπτά του Πλουτάρχου. Ιδιαίτερα σημαντικό στοιχείο θεωρείται επίσης η αρχιτεκτονική του κτηρίου, η οποία παραπέμπει στο Ανάκτορο των Αιγών, η άμεση σύνδεσή του με το θέατρο, το ασυνήθιστα μεγάλο μέγεθός του και η πολυτέλειά του.
Γραφική αναπαράσταση του ξυστού της μεγάλης στοάς που ήταν απαραίτητη για την προπόνηση των νέων, είχε μήκος τουλάχιστον ίσο με ένα στάδιο και ήταν απαραίτητο στοιχείο των γυμνασίων. Το ξυστό του βασιλικού γυμνασίου είχε μήκος που ξεπερνούσε λίγο τα 200 μ. 64 δωρικές κολώνες στο ισόγειο και ήταν σίγουρα διώροφο, κάτι απολύτως σπάνιο αν όχι μοναδικό!…
Σύμφωνα πάντα με τις ιστορικές πηγές, παρά την πολυτέλεια των εγκαταστάσεων και το ειδυλλιακό φυσικό περιβάλλον, η διαμονή του νεαρού Αλέξανδρου και των άλλων αριστοκρατικών γόνων στο Γυμνάσιο της Μίεζας συνοδευόταν από αρκετά σκληρές συνθήκες μιας το καθημερινό πρόγραμμα περιλάμβανε πολύωρη εκπαίδευση και σκληρή σωματική και πνευματική άσκηση με στόχο να αποκτήσουν τα απαραίτητα εφόδια ενός ικανού βασιλιά και ενός δυναμικού και ευφυούς στρατηλάτη.
Ήδη, η αρχαιολογική σκαπάνη έφερε στο φως τμήματα του Περιστυλίου – Παλαίστρας και του Διδασκαλίου, εντός του οποίου στεγάζεται μεγάλο τριμερές συγκρότημα, έκτασης άνω των 160 τ.μ, με κεντρικό προθάλαμο και δύο ανδρώνες – αίθουσες συμποσίων με ανάκλιντρα αλλά και περίτεχνα ψηφιδωτά δάπεδα που παραπέμπουν στο Ανάκτορο των Αιγών, αίθουσες διαλέξεων με πέτρινα θρανία, στεγασμένοι διάδρομοι και στεγασμένος στίβος δρόμου, ο λεγόμενος «ξυστός», ο οποίος εκτείνεται σε μήκος περίπου 200 μέτρων.
Ανάμεσα στα ευρήματα συγκαταλέγονται επίσης νομίσματα, κεραμικά, γραφίδες που χρησιμοποιούσαν οι μαθητές της αρχαιότητας για τη γραφή και αρχιτεκτονικά μέλη.
Εικόνες από τις ανασκαφές και τα ευρήματα
Κομμάτι από παναθηναϊκό αμφορέα όπου φυλασσόταν το λάδι με το οποίο οι μαθητές της σχολής άλειφαν το σώμα τους πριν ξεκινήσουν την άθληση
Κομμάτι από το Βοτσαλωτό
Οι αρχαιολόγοι επί τω έργω
Εικόνες του βασιλικού Γυμνασίου
Η Αγγελική Κοτταρίδη και η ερευνητική ομάδα της συνεχίζουν τις ανασκαφές, τις εργασίες συντήρησης και ταυτοποίησης με στόχο να αποκαλύψουν, σε όλο του το μεγαλείο, το βασιλικό Γυμνάσιο της Μίεζας που είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με την μετέπειτα θριαμβευτική πορεία του Μεγάλου Αλεξάνδρου ως τα βάθη της Ασίας αλλά και της ιστορίας του αρχαιοελληνικού κόσμου.
